Castratie en Sterilisatie

Verschil tussen castratie en sterilisatie.

Castreren is het onvruchtbaar maken door het operatief verwijderen van de geslachtsorganen. Bij sterilisatie worden de eileiders en zaadleiders niet verwijderd maar onderbroken en blijft de patiënt hormonaal intact. Bij vrouwelijke dieren wordt dit vaak onterecht steriliseren genoemd aangezien de eierstokken verwijderd worden. Vaak is bij huisdieren niet alleen ongewenste zwangerschap de reden tot deze operaties maar vaak is ook ongewenst gedrag of een medische achtergrond (niet ingedaalde testikels bijvoorbeeld)de aanleiding daartoe en wordt om die reden er eigenlijk vrijwel altijd tot castratie over gegaan en vrijwel nooit tot sterilisatie.

Het is raadzaam bij gedragsproblemen  om geen advies bij een dierenarts maar bij een gedragstherapeut in te winnen!

Verkeerd advies kan namelijk ernstige gevolgen hebben door de veranderde hormoonhuishouding. Een dierenarts is niet deskundig over het algemeen wat betreft gedrag en ook zou geld een rol kunnen spelen in het geven van een bepaald advies

In dit artikel wordt de algemene, hedendaagse denkwijze beschreven, verschillende punten worden echter door nieuwere onderzoeken in twijfel getrokken. Omdat er op dit moment nog te weinig duidelijkheid is welke informatie juist is heb ik de informatie niet gewijzigd maar in het blauw toegevoegd. 

Duidelijk mag zijn om goed te overwegen welke beslissing u gaat nemen.

 


De gevolgen van een teef castreren.

Let op! De blauwe tekst is informatie volgens nieuwe inzichten uit recent onderzoek!

Voordelen:

  • de teef wordt niet meer loops of schijnzwanger,
  • hoe jonger de teef wordt gecastreerd hoe kleiner de kans wordt op baarmoederkanker en melkklierkanker, let op dit wordt volgens sommige nieuwe onderzoeken tegen gesproken!
  • geen  baarmoederontstekingen meer,
  • minder kans op suikerziekte,
  • de gemiddelde leeftijd van een gecastreerde teef ligt hoger.

Nadelen:

  • te jong castreren verhoogt de kans op HD en ED doordat het teefje wat langer doorgroeit,
  • meer kans op atrose en gescheurde kniebanden
  • iets meer kans op ongeneeslijke vormen van kanker, zoals botkanker,
  • toename van gewicht,
  • nadelige verandering in de vacht,
  • kans op incontinentie, met name bij grote honden,
  • kan blijven hangen in onvolwassen gedrag en eerder kans op dementie
  • kans op lichamelijke veroudering

Gedrag:

  • Door het gedeeltelijk wegvallen van de invloed van oestrogeen kan een teef dominanter worden dit kan een voordeel zijn voor een onderdanige of onzekere teef maar dus ook een nadeel zijn voor een dominante teef die zelfs agressief hierdoor kan worden.
  •  De minste gedragsverandering vindt plaats indien je het teefje precies op de helft tussen twee loopsheden in laat castreren.

Er zijn 2 verschillende technieken namelijk laparoscopisch (kijkoperatie) en traditioneel. De voor en nadelen van laparoscopische sterilisatie ten opzichte van traditionele castratie.

Voordelen: door gebruik van camera en speciale instrumenten hoeven de eierstokken niet buiten het lichaam worden gebracht en kan de buik goed geïnspecteerd worden, kortere operatie tijd, lichtere narcose, 2 of 3 kleine wondjes ipv 1 grote wond, meestal geen shirt of kraag nodig, minder pijnlijk, snel herstel

Nadelen: duurder door gebruik van speciale apparatuur en opleiding, Bij constatering van afwijkingen aan de baarmoeder kan het soms nodig zijn alsnog traditioneel te opereren.

De gevolgen van een reu castreren.

Let op! De blauwe tekst is informatie volgens nieuwe inzichten uit later onderzoek!

Testosteron beïnvloed meer dan 100 processen in het lichaam. Het volledige effect van castreren is maar gedeeltelijk bekend en moet dus serieus mee om worden gegaan.

Voordelen die gevolg zijn van het verdwijnen van testosteron:

  • de reu wordt rustiger door het afnemen van de paringsdrang, dit wordt volgens nieuwe inzichten veroorzaakt doordat organen tegelijkertijd met het verdwijnen van testosteron verouderen. Je zou dit kunnen vergelijken met het verschil tussen een oude en een jonge man.
  • agressie naar andere reuen verminderd of verdwijnt zelfs.  dit geld alleen als reu geen agressie naar mensen of teven heeft! Dit is ten dele waar en wordt in die gevallen waarschijnlijk veroorzaakt doordat de reu rustiger is (zie vorige punt). Het is aannemelijker ervan uit te gaan dat met het verdwijnen van testosteron een reu onzekerder wordt en daarmee agressie eerder toe- dan afneemt. Advies is aan onzekerheid te werken ipv castreren. 
  • voorkomt ongewenst seksueel gedrag, (rijden op mensen of andere dieren proberen te dekken)
  • verminderd kans op weglopen, de drang om loopse teefjes achterna te gaan, neemt af,
  • voorkomt plaatsen van geurvlaggen in huis,
  • de reu kan gehoorzamer, onderdaniger, volgzamer   aanhankelijker en zachter in de omgang door afname van testosteron, dit gedrag wordt veroorzaakt doordat door het verdwijnen van testosteron een reu onzekerder wordt en slechter in het maken van keuzes,
  • de gemiddelde leeftijd van een gecastreerde reu ligt hoger,
  • minder vloed uit de penis en minder kans op ontsteken van de voorhuid,
  • geen testikeltumoren en minder kans op  peri-anaalkliertumoren,

Nadelen:

  • kans op  onzekerheid, een oorzaak voor stress en agressie,
  • kans op vermindering concentratie vermogen en korte geheugen,
  • meer kans op alzheimer en dementie,
  •  een verhoogd risico geven op HD en ED wegens langer doorgroeien, het later sluiten van groeischijven, verminderde opbouw spieren en botcellen
  • het gewicht kan toenemen door tragere stofwisseling,
  • verhoogde kans op tumoren door gewichtstoename en toename vrouwelijke hormonen,
  • verhoogde kans op suikerziekte
  • geholpen reu wordt vaker lastig gevallen worden door intacte reuen door ander geurbeeld,

Opmerking: Pubertijd en ongewenste  gedragsveranderingen maken dat veel eigenaren overgaan tot castratie . Een vaak voorkomend misverstand is dat de puppytijd de belangrijkste tijd voor de opvoeding is.  Onzekerheid en stress door het wegvallen van puppyprivileges,lichamelijke en geestelijke ontwikkelingen door opkomende hormonen en soms ook  groeipijnen vragen juuist in de pubertijd om goede en consequente begeleiding en vaak veel geduld. Bij reuen is er bovendien sprake van een enorme testosteronpiek die wel 7x zo hoog kan zijn als bij een volwassen reu. De bijbehorende gedragsveranderingen  maken dat een puberende reu sneller in de problemen kan komen door correcties van volwassen honden maar ook kan zijn geur ervoor zorgen dat  andere jonge volwassenen echt de confrontatie opzoeken. Ook hier geld dat je als verantwoord eigenaar een belangrijke functie heb namelijk het voorkomen van gevechten. Lijn aan bij te hoge opwinding, ontwijk of blokkeer agressieve en opdringerige honden en zoek zsm hulp mocht er toch agressie ontwikkeld zijn. Een eerste gevecht vooral als die gewonnen wordt kan er al voor zorgen dat een reu de rest van zijn leven agressie blijft vertonen. De bijkomende risico’s zorgen niet alleen voor veel stress en frustratie voor  jezelf en jouw hond maar ook voor jouw omgeving. Agressie zorgt ook voor enorm veel beperkingen,  loslopen is niet of veel minder mogelijk, opvang tijdens vakantie of oppas bij een dagje uit zijn veel moeilijker te vinden, op visite bij vrienden met een hond ipv van een leuke middag voor je hond met een soortgenoot moet hij of zij gedwongen alleen thuis blijven,  een onoverzichtelijke locatie vraagt om ogen in je voor- en achterhoofd of zonder hond gaan. Andere negatieve bijkomstigheden zijn dat agressie vaak leidt tot herplaatsing of afstand (moeten) doen, slechte naam voor diverse rassen en hun eigenaren en onbegrip van je omgeving.

Bij agressie wordt regelmatig gedacht dat een hond dan zijn volwassen of echte karakter laat zien en dat bij bepaalde rassen agressie een ras eigenschap is. Agressie is gedrag geen raseigenschap wat beïnvloed wordt door diverse factoren. Een verantwoorde fokker die fokt met sociale dieren en zijn pups een goede basis socialisatie en opvoeding meegeeft. Een verantwoorde eigenaar met voldoende kennis van gedrag en lichaamstaal en rekening houdt met de raseigenschappen van zijn hond en zorgt voor een veilige omgeving. Sommige rassen zullen door hun raseigenschappen eerder agressie ontwikkelen dit vraagt om meer kennis en verantwoording van de eigenaar. Houdt hier vooral rekening mee als je besluit te kiezen voor een hoog risico hond.


Alternatief chemische castratie:

Op deze manier kan je een redelijk idee krijgen van de gedragsveranderingen van een definitieve castratie en of dat daadwerkelijk een goede optie is. Dit kan ook een (tijdelijke) oplossing zijn bij prostaatproblemen of ontsteking aan de voorhuid.

Het effect of geen effect van een chemische castratie hoeft niet  te betekenen dat een echte castratie precies hetzelfde resultaat geeft maar geeft in de meeste gevallen wel een realistisch beeld.

 twee manieren:

  1. een injectie waarbij een vloeistof wordt ingespoten. het effect is na ongeveer 48uur al merkbaar en werkt tot maximaal 6 weken. Dit kan een goede manier zijn om te zien welke gedragsveranderingen te verwachten zijn bij een castratie.
  2. Implantaat: deze werkt na ongeveer 2 weken tot maximaal een jaar.  Het testosteron daalt zelfs verder dan bij een gewone castratie.

Bijwerkingen:

Nadelige bijwerkingen zijn niet echt bekend. wat wel voorkomt is dat bij meerdere keren chemisch castreren de testikels kleiner worden.


Bronnen:

Castratie en sterilisatie van de hond een duivelsdilemma (Ruth van Kessel)

De nadelen van castreren en het belang van de geslachtshormonen


links betreffende gedrag en lichaamstaal, probleemgedrag(1)(2)(3), opvoeding en socialisatie, hulp bij probleemgedrag en vele andere onderwerpen vind u op de site DeSocialeVechthond.nl